< Terug naar overzicht

Minder gunstige sectorale werkzekerheidsprocedure sluit toepassing cao 109 uit

Op 1 april 2014 is de ondertussen bekende cao 109 betreffende de motivering van het ontslag in werking getreden in België. De cao is in een aantal gevallen evenwel niet van toepassing, onder meer voor werknemers die het voorwerp uitmaken van een ontslag waarvoor de werkgever een bijzondere ontslagprocedure vastgelegd bij de wet of een collectieve arbeidsovereenkomst moet naleven.

In een vonnis van de arbeidsrechtbank van Antwerpen van 31 mei 2017 blijkt dat deze uitsluiting letterlijk wordt geïnterpreteerd. In het vonnis wordt bevestigd dat het niet vereist is dat de werkgever de sectorale werkzekerheidsprocedure effectief heeft nageleefd opdat cao 109 zou worden uitgesloten. Tevens bevestigt de arbeidsrechtbank dat het feit dat een sectorale cao een lagere bescherming zou bieden aan een werknemer dan cao 109 niet relevant is bij de beoordeling of de cao al dan niet van toepassing is.

Procedure bij ontslag

In het geschil dat aan de arbeidsrechtbank werd voorgelegd, had een onderneming die behoorde tot het paritair comité 215 voor bedienden van het kleding- en confectiebedrijf, een werkneemster ontslagen om individuele redenen. In het paritair comité 215 is er een sectorale cao van toepassing die voorziet in een procedure die door de werkgever moet worden nageleefd in geval van ontslag wegens individuele omstandigheden. De procedure:

  • De werknemer moet voorafgaandelijk aan het ontslag een schriftelijke verwittiging krijgen.
  • De vakbondsafvaardiging moet schriftelijk in kennis worden gesteld.
  • De onderneming moet minimaal 14 dagen wachten om tot het ontslag over te gaan.

Indien de werkgever deze procedure niet naleeft, kan de vakbond of de werknemer zelf een procedure aanhangig maken bij het paritair comité, dat zich zal uitspreken over het feit of de cao al dan niet werd nageleefd. Bij niet-naleving kan het paritair comité beslissen dat de werkgever een schadevergoeding aan de werknemer moet betalen van 500 euro bij een eerste inbreuk of 1000 euro in geval van herhaling binnen de 60 maanden.

Reden van ontslag

De bescherming die aan de werknemer wordt geboden in deze sectorale cao, heeft dus enerzijds een andere finaliteit (namelijk heeft deze procedure geen betrekking op de motivering van het ontslag?) en globaal gezien is de (financiële) bescherming die aan de werknemer wordt geboden, lager dan de bescherming die wordt geboden in cao 109. Op basis van cao 109 hebben werknemers immers het recht om de redenen te kennen die aanleiding hebben gegeven tot hun ontslag (bij weigering of het niet-tijdig overmaken van de ontslagredenen, moet de werkgever een boete van 2 weken loon betalen). Als bovendien blijkt dat het ontslag ‘kennelijk onredelijk’ is, kan de werkgever veroordeeld worden tot betaling van een schadevergoeding gelijk aan 3 tot 17 weken loon.

De werkneemster argumenteerde in deze zaak dat cao 109 toch toepassing moest vinden, aangezien de werkgever de procedure voorzien in de sectorale cao niet had nageleefd. Daarenboven was de werkneemster van mening dat de sectorale cao een andere finaliteit had en dat – indien de rechter zou oordelen dat cao 109 niet van toepassing is – hierdoor het recht op een schadevergoeding zou worden ontzegd. De onderneming hield voor dat in voorliggend geval cao 109 niet van toepassing was aangezien er een sectorale werkzekerheidsprocedure was, ongeacht of deze procedure al dan niet werd nageleefd.

Geen ontslagbescherming

De arbeidsrechtbank hield vast aan een letterlijke lezing van de tekst van cao 109. De rechtbank verduidelijkt enerzijds dat de tekst van cao 109 betrekking heeft op een ‘ontslagprocedure’ en geen ‘ontslagbescherming’.

Daarnaast herhaalde de rechtbank dat cao 109 spreekt over een procedure die de werkgever “moet naleven”, zonder dat het belang heeft of de werkgever deze procedure effectief heeft nageleefd. Deze conclusie geldt trouwens ook voor bedrijven die een ondernemings-cao hebben afgesloten waarin een ontslagprocedure is opgenomen.

Arbeidsrechtbank van Antwerpen, afdeling Antwerpen, 31 mei 2017, AR 16/2996/A, onuitg.

Auteur: Leen Peeters (Claeys & Engels)

 

Lees meer over


< Terug naar overzicht

U zoekt, u vindt !

HR Square | Magazine, E-zine, Netwerk, Website, Seminaries, ...

Word nu lid !
Geniet van de voordelen