< Terug naar overzicht

Zin en onzin van 70:20:10-model: formeel, informeel en sociaal leren versterken elkaar

70:20:10 verwijst naar de verhouding tussen informeel, sociaal en formeel leren. Het model is een leidraad van veel opleidingsprofessionals. Een te simplistische en niet wetenschappelijk onderbouwde kijk op leren, vertellen opleidingsexperten Piet Van den Bossche (UA) en Luc De Grez (KU Leuven). Het enige pluspunt is dat het model beklemtoont dat leren meer is dan training volgen.

Tekst: Hilde Vereecken

Het 70:20:10-model is erg populair bij opleidingsprofessionals als richtlijn om opleidingsactiviteiten vorm te geven. Het is afgeleid uit een onderzoek bij een tweehonderdtal ervaren en succesvolle managers. Hen werd gevraagd bezigheden aan te geven die zij als leerzaam voor hun werk beschouwden. De managers rapporteerden het vaakst dat zij leerden van het uitvoeren van hun werk (70 procent), gevolgd door het leren van anderen in het werk (20 procent) en van formele leeractiviteiten (10 procent). Die verhoudingen zijn vervolgens een eigen leven gaan leiden: vakmensen leren het beste als ze dat voor 70 procent in hun werk doen, voor 20 procent in gesprek met hun collega’s en voor 10 procent door opleiding en training. Of hoe een beschrijvende inventarisatie van leeractiviteiten van managers omgevormd is tot een voorschrijvende regel.

En zoals bij veel modellen en theorieën zijn er voor- en tegenstanders. Piet Van den Bossche, hoogleraar en hoofd van het departement Opleidings- en Onderwijswetenschappen van de Universiteit Antwerpen, heeft een dubbel gevoel bij het model: “Allereerst is het model niet wetenschappelijk onderbouwd. De percentages lijken te veel op een boekhoudkundige regel. Bovendien kijkt het op een zeer rigide manier naar leren. De enige verdienste van het model is dat het de blik van veel opleidingsprofessionals heeft verruimd omdat het benadrukt dat er meer is dan alleen formeel leren. Dat er ook in de praktijk waardevolle leersituaties zijn. De achterliggende idee dat er op verschillende plekken en op verschillende manieren kan geleerd worden, is bovendien wel al vaak aangetoond in de wetenschappelijke literatuur.”

Luc De Grez, docent en onderzoeker verbonden aan de onderzoekseenheid Work and Organisation Studies aan de KULeuven, sluit zich hierbij aan: “Leren kan niet in percentages gegoten worden. Overigens wekken de cijfers onterecht de indruk dat informeel leren (70 procent) belangrijker of meer waarde heeft dan formeel leren (10 procent). Het suggereert een tegenstelling tussen formeel en informeel leren, terwijl beide geïntegreerd moeten worden. Wat de juiste verhouding is tussen formeel en informeel leren, is een leuke academische discussie maar in de praktijk heeft men daar niets aan.” Hij beklemtoont het belang van referentiekaders bij leren. “Al doende leren of door ervaring is niet hetzelfde als on-the-job leren. Ook op de werkvloer moet leren op een gestructureerde manier verlopen. De medewerker moet weten wat en waarom hij moet leren. Dan pas kan er geleerd of geoefend worden. Zonder die structuur kan ook het verkeerde geleerd worden.”
Het is niet omdat je iets veel doet, dat je daar automatisch beter in wordt. Het louter opdoen van ervaring is niet voldoende om te blijven leren. Leren gebeurt pas effectief als het doelgericht is.

Lees meer over de voordelen en nadelen van 70:20:10 in HR Square 200 van september.

Als lid van HR Square ontvangt u niet alleen het tijdschrift en de digitale editie, maar hebt u ook toegang tot de app en de website met het archief en geniet u van stevige prijsreducties op de HR Square Seminaries, de HR Square Masterclass, de HR Square Conference en andere evenementen.

Hoe wordt u lid? Ga naar www.hrsquare.be of contacteer Pascale Lenaers, pascale.lenaers@hrsquare.be, 0471 85 70 42.

Lees meer over

Geef als eerste een reactie

Om reacties te kunnen geven moet u inloggen
< Terug naar overzicht

U zoekt, u vindt !

HR Square | Magazine, E-zine, Netwerk, Website, Seminaries, ...

Word nu lid !
Geniet van de voordelen