< Terug naar overzicht

Heeft flexwerk zijn plafond bereikt?

Flexwerk: in Nederland weten ze er alles over. Of toch veel meer dan wij in België. Dat komt doordat het daar tot volle wasdom is gekomen. Maar is de groeicurve van flexwerk bij de buren gestabiliseerd? Een lezenswaardige studie van het Centraal Bureau voor de Statistiek geeft – onder meer – een hint in die richting. De hoofdeconoom van het CBS, Peter Hein van Mulligen, acht het mogelijk dat na de coronacrisis het vast contract weer veld wint. Hij kan het weten, hij was begin 2019 De Slimste Mens van Nederland. Voorts bevat de studie ook boeiende inzichten over hoe flexwerkers tegen hun professionele situatie aankijken.

Het flexwerk kwam in Nederland sterker op dan in de meeste EU-landen. Bovendien groeide in andere Europese landen doorgaans ofwel het aandeel van zelfstandigen zonder personeel (zzp’ers) ofwel dat van werknemers met een flexibel contract. In Nederland namen beide groepen in aandeel toe.

In 2003 had 14 procent van de werkende Nederlanders een flexibel dienstverband als werknemer, in 2017 was dit opgelopen tot 23 procent. In dezelfde periode nam het aandeel zzp’ers (zelfstandigen zonder personeel) toe van ruim 8 procent tot ruim 12 procent. Vanaf 2018 is het aandeel flexibele werknemers licht gedaald en het aandeel zzp’ers is sinds 2016 min of meer constant gebleven. In 2019 kwam het totale percentage flexwerkers uit op 34 procent.

De stijging lijkt dus gestopt. Plafonneert hun aandeel op het huidige niveau, zal het opnieuw groeien of is de daling ingezet? Op dit ogenblik valt daar even weinig over te voorspellen als over de toekomstige evolutie van de coronacijfers.

Feit is dat andere onderzoeken en enquêtes (internationaal en in België) wijzen op een toenemend belang van werkzekerheid in de geesten van werkenden, ook die van jongeren. Maar we zullen dus nog tot een hele tijd na de volledige vaccinatie moeten wachten om zinnige uitspraken te doen over de trend. Ondertussen nemen we de grafiek van het CBS hieronder over.

Wie zijn ze en hoe kijken ze er tegenaan?

Het onderzoek brengt ook het profiel van de flexwerkers en hun appreciatie van de situatie in kaart. Dit zijn de conclusies.
Flexwerkers in Nederland vormen een bijzonder heterogene groep. Er zijn verschillende vormen van flexwerk, die onderling sterk verschillen in de mate van baan- en inkomenszekerheid die zij bieden. Daarnaast blijkt ook het profiel van de werkenden, bijvoorbeeld wat betreft leeftijd en onderwijsniveau, sterk te variëren tussen flexvormen. Op basis van de cijfers tot en met 2019 zijn de volgende gevolgtrekkingen te maken.

Uitzendkrachten en oproepkrachten hebben, vergeleken met andere flexwerkers, weinig baan- en werkzekerheid, een relatief laag inkomen en weinig scholingsmogelijkheden. Uitzendkrachten zijn ook vaak ontevreden over deze aspecten van het werk. Voor oproepkrachten is het beeld anders. Ze geven niet vaak aan ontevreden te zijn over hun werkzekerheid en salaris. Wel zijn oproepkrachten, evenals uitzendkrachten, vaak ontevreden over de leermogelijkheden op het werk.

Werknemers met langlopende contracten hebben vergeleken met veel andere soorten flexwerkers een grotere kans om door te stromen naar een vast dienstverband en een kleinere kans om zonder werk te raken. Werknemers met een langer tijdelijk dienstverband zijn wel relatief vaak ontevreden over hun werkzekerheid.

Vergeleken met andere soorten flexwerkers is de uitstroom van zzp’ers naar werkloosheid of inactiviteit laag. Dat geldt vooral voor zzp’ers die producten verkopen. Echter, bij zzp’ers hoeft een gebrek aan werk niet per se samen te gaan met uitstroom naar werkloosheid. Het kan ook leiden tot minder uren werk en een lager inkomen. Wat betreft tevredenheid met de werkzekerheid vallen zzp’ers in de middenmoot. Ze zijn minder vaak ontevreden dan uitzendkrachten of werknemers met lange tijdelijke contracten, maar vaker dan bijvoorbeeld oproepkrachten of werknemers met wisselende uren. Wat betreft het inkomen valt op dat er een groot verschil is tussen zzp-eigen arbeid en zzp-producten.

Niet alle onzekerheden die gepaard gaan met flexwerk worden door iedereen op dezelfde manier ervaren. Zo blijkt dat oproepkrachten, ondanks hun lage feitelijke baanzekerheid, toch meestal wel tevreden zijn over de zekerheid die hun baan biedt.

Bron: CBS - https://www.cbs.nl/nl-nl/longread/statistische-trends/2021/profiel-van-flexwerkers-in-nederland-2003-2019

Lees meer over flexwerk in HR Square 203 van maart 2021. Als lid van HR Square ontvangt u het tweemaandelijkse tijdschrift en de bijzondere ledennieuwsbrief, met allerlei extra’s. Bovendien neemt u of een collega gratis deel aan een van de minstens zes HR Square online seminaries en geniet u van een sterke korting op de ‘gewone’ seminaries, masterclasses en congressen.

Kijk snel op www.hrsquare.be/nl/word-lid of contacteer Pascale Lenaers (pascale.lenaers@hrsquare.be, 0471 85 70 42).

Lees meer over

Geef als eerste een reactie

Om reacties te kunnen geven moet u inloggen
< Terug naar overzicht

U zoekt, u vindt !

HR Square | Magazine, E-zine, Netwerk, Website, Seminaries, ...

Word nu lid !
Geniet van de voordelen