< Terug naar overzicht

Finse werklozen vijf dagen meer aan het werk met basisinkomen

Werkloze Finnen die twee jaar lang een basisinkomen ontvingen, zijn vijf dagen meer gaan werken dan hun tegenhangers zonder ‘gratis geld’. De ontvangers van een basisinkomen voelden zich gezonder en ervoeren minder stress.

Finland gaf tussen november 2017 en oktober 2018 elke maand 560 euro aan 2000 willekeurig geselecteerde werklozen. Zij mochten dat bedrag houden, ongeacht of ze in die periode een baan zouden vinden of andere inkomsten zouden genereren. Ook maakte het niet uit of ze al actief op zoek waren naar een baan.

De voornaamste winst is dat de ontvangers van het basisinkomen zichzelf gezonder voelen en minder stress ervaren. Hoewel de effecten op arbeidsparticipatie klein zijn, blijken de mentale voordelen helder. Van de ontvangers voelde 22 procent zich depressief, tegenover 32 procent van de controlegroep zonder gratis geld. Van de ontvangers beoordeelden meer de eigen financiële situatie positief (60 procent) dan in de controlegroep (54 procent). Als rapportcijfer voor hun leven gaven de ontvangers het een 7,3 - een half punt hoger dan de andere respondenten.

Het experiment en de analyse werden uitgevoerd door Kela, de Finse tegenhanger van de Rijksdienst voor Sociale Zekerheid, in samenwerking met denktanks en de universiteiten van Helsinki en Turku. Kela vroeg alle proefpersonen een enquête in te vullen. Daarnaast interviewde het 81 van de ontvangers.

Veel geïnterviewden zegden dat het basisinkomen hun gevoel van autonomie versterkte. “Bij mensen die al actief waren in de samenleving lijkt het basisinkomen een toename in activiteit te stimuleren”, zegt hoogleraar Gelijkheidsvraagstukken Helena Blomberg-Kroll van de Universiteit van Helsinki. “Aan de andere kant lijkt het basisinkomen geen problemen op te lossen voor degenen die al in een moeilijke levenssituatie verkeerden voor het experiment begon.”

De onderzoekers wijzen er wel op dat nieuwe regels voor werklozen halverwege het experiment de resultaten van wellicht vertekenen. Het centrumrechtse kabinet Sipilä, dat ook het basisinkomen-experiment bestelde, besloot dat nieuwe werklozen per januari 2018 aan strengere eisen moesten voldoen om hun uitkering te behouden: onder meer binnen drie maanden minstens 18 uur betaald werk verrichten, als zelfstandige een minimumbedrag verdienen of vijf dagen training volgen om in te leveren op hun uitkeringen. Academici en vakbonden hadden twijfels en kritiek over de effectiviteit ervan; die is ook nog niet onderzocht.

Hoewel de maandelijkse 560 euro nooit in gevaar kwam door deze regels, betekende het wel dat alle proefpersonen plots geconfronteerd werden met een nieuw risico. Omdat de nieuwe regels op iedereen van toepassing waren, kan Kela niet vaststellen hoezeer de veranderingen het gedrag van de proefpersonen hebben beïnvloed.

Huidig premier Sanna Marin maakte begin dit jaar een eind aan de extra regels voor werkzoekenden, zodat zij niet langer risico lopen in te leveren op hun uitkeringen. Het argument om dit systeem te stoppen, was dat werkzoekenden dan hun volle aandacht op de banenjacht kunnen richten.

Voorlopig krijgt het experiment geen vervolg. De premier legt liever de klemtoon op een gezond evenwicht werk-privé en meer werkgelegenheid dan op een nieuw experiment met basisinkomen. Wel duikt Kela dieper in de data om te zien of de ontvangers bijvoorbeeld minder zorg en sociale diensten verbruikten.

Bron: FD

Lees meer over

Geef als eerste een reactie

Om reacties te kunnen geven moet u inloggen
< Terug naar overzicht

U zoekt, u vindt !

HR Square | Magazine, E-zine, Netwerk, Website, Seminaries, ...

Word nu lid !
Geniet van de voordelen