< Terug naar overzicht

Wanneer kan een tekortkoming bestempeld worden als insubordinatie?

Niet elke weigering tot rapportering hoeft meteen als ‘insubordinatie’ beoordeeld te worden en is dus aanleiding tot een ontslag om dringende reden. Hoe worden de afwegingen gemaakt?

Het niet-naleven van bevelen of instructies door de werknemer of insubordinatie wordt in de hiërarchie van ernstige tekortkomingen die de werknemer kan begaan vaak als de meest ernstige tekortkoming beschouwd. Dergelijk gedrag holt immers de kern van de arbeidsovereenkomst uit, met name het werkgeversgezag. Hoewel insubordinatie een ontslag om dringende redenen kan wettigen, is dit geen automatisme, zoals recent bleek in een arrest van het arbeidshof van Gent, afdeling Brugge.

In deze zaak, moest het ontslag om dringende reden beoordeeld worden van een handelsvertegenwoordiger die weigerde aan zijn rapporteringsplicht te voldoen. Ondanks schriftelijke instructies om te rapporteren en opeenvolgende ingebrekestellingen, meende het arbeidshof, in navolging van het vonnis van de eerste rechter, dat de dringende reden niet aanvaard kon worden.

Een fout, maar niet zwaar genoeg

Hoewel zowel de arbeidsrechtbank als het arbeidshof bevestigt dat de werknemer zich niet volledig heeft geschikt naar de directieven van de werkgever inzake zijn rapporteringsplicht en er sprake was van een tekortkoming, was de fout niet van die aard, aldus het arbeidshof, dat zij elke verdere samenwerking ‘onmiddellijk en definitief’ onmogelijk maakte. Het arbeidshof nam de volgende feitelijke elementen in aanmerking om het ontslag om dringende reden niet te aanvaarden:

  • De werknemer was op het ogenblik van de insubordinatie meer dan elf jaar in dienst als handelsvertegenwoordiger met een vlekkeloze staat van dienst. De rapporteringsplicht werd pas voor de eerste keer schriftelijk ter kennis gebracht na elf jaar samenwerking. De werkgever had inderdaad de rapporteringsplicht slechts recent ingevoerd nu zij vaststelde dat de werknemer minder dan voorheen presteerde.
  • Daarnaast meent het arbeidshof dat ook de leeftijd van de werknemer, die op dat ogenblik 59 jaar was, moet meespelen in de beoordeling van de insubordinatie als dringende reden.
  • Het arbeidshof hield ook rekening met de vraag van de werknemer om een opleiding te krijgen over die rapporteringsplicht. Hoewel de werkgever modelrapporten bezorgde, waarop slechts  eenvoudige vermeldingen van datum, uur en te bezoeken klanten stonden, volgde er geen verdere opleiding. Het arbeidshof meende dat deze vraag voor opleiding niet onredelijk was.
  • Daarbij kwam ook nog dat de werknemer – ná de vraag tot rapportering – voor zeer lange tijd afwezig was wegens arbeidsongeschiktheid. De werkgever eiste evenwel nooit rapportering tijdens deze arbeidsongeschiktheid, nu de uitvoering van de arbeidsovereenkomst werd geschorst.
  • De gesprekken over het geschil tussen werkgever en werknemer werden door beide partijen verschillend geïnterpreteerd, waarbij de werkgever begreep dat de werknemer vooralsnog zou rapporteren met inbegrip van de prestaties van het verleden, terwijl de werknemer dacht dat hij enkel voor de toekomst diende te rapporteren. Bovendien rapporteerde de werknemer na zijn werkhervatting enkel de recentste dagen. De rapporten voor de eerdere werkdagen bleven – ondanks uitdrukkelijke instructies – achterwege.

Opzeggings- en uitwinningsvergoeding

Het arbeidshof concludeert dan ook dat er wel degelijk sprake is van een tekortkoming, maar dat die niet van die aard was om te gewagen van insubordinatie. Het ontbreken van passende opleidingen, de onduidelijkheid over de gemaakte afspraken en het feit dat de werkgever de bewijslast draagt bij de dringende reden, doen het arbeidshof in die zin besluiten. De werkgever werd veroordeeld tot het betalen van een opzeggingsvergoeding en een uitwinningsvergoeding.

Arbeidshof van Gent, afdeling Brugge, 17 april 2015, onuitg. 2014/AR/156

 


< Terug naar overzicht

U zoekt, u vindt !

HR Square | Magazine, E-zine, Netwerk, Website, Seminaries, ...

Word nu lid !
Geniet van de voordelen