< Terug naar overzicht

Vooral de naïviteit is onvergeeflijk

Eddy Daniëls over Antwerpse en andere onkostennota’s.

Het schandaal in de Antwerpse gemeenteraad met onkostennota’s roept de vraag op wat mag en niet mag. Hoe ver kan je gaan bij het binnenbrengen van rekeningen? En hoe streng moet je medewerkers daarop controleren? Ik blijf het moeilijk hebben met een puriteinse houding. Neem nu het voorbeeld van een multinational die indertijd door calvinisten werd opgericht – en die dan ook geobsedeerd is door properheid – die als stelregel huldigt dat elk relatiegeschenk wordt teruggezonden met een beleefd briefje erbij dat dit tegen de company rules is. Ik vind dat verkeerd.
In één van zijn boeken over crosscultureel management vertelt Fons Trompenaars een anekdote: een groep Nederlanders is in Argentinië voor moeilijke onderhandelingen over een langlopend contract. De deal raakt rond. De Argentijnen zeggen dat zij de contracten laten opmaken tegen het begin van volgende week, nu gaan ze eerst het succes vieren met een trektocht in Patagonië. De Nederlanders zijn verbaasd: kunnen zij die contracten niet vroeger klaar hebben, zodat zij nog voor het weekend thuis zijn?
De Argentijnen komen op hun beslissing terug: met mensen die niet willen dat ze elkaar op het persoonlijke vlak leren kennen, kunnen ze geen langlopende samenwerking opzetten. Wie heeft gelijk? Als je de toestand vandaag ziet van Argentinië, dan kan je gokken op de Nederlanders. Als je anderzijds de klachten over het paarse poldermodel hoort, dan vraag je je af of er ook voor het standpunt van de Argentijnen niet wat te zeggen valt.
De waarheid zit niet in het midden, maar in de nuance. Elke samenleving heeft een aanvaardbare graad van corruptie nodig, zegt de Amerikaanse reisjournalist Robert Kaplan, of ze verzuurt. Zaken doe je niet alleen met je ratio, je neocortex, maar ook met je emoties, je limbisch systeem. En zeker ook met je instincten, je thalamisch brein. Ik gebruik hier het model van de grote psycholoog Pieter Vroon in Tranen van de krokodil.
Zaken die louter rationeel tot stand komen, leiden tot een ingenieurscultuur en die loopt zich dood op zijn onvermogen tot empathie. Zaken die te emotioneel gestuurd worden, belanden in de sfeer van de manipulatie, daarom houd ik trouwens niet van het discours dat is voortgekomen uit het werk van Daniel Goleman met zijn emotionele intelligentie. Zaken die te instinctief worden opgezet, behoren tot het terrein van de artistieke creatie. Veel ondernemers zijn eigenlijk artiesten, maar zodra de zaak een zekere omvang aanneemt, hebben ze behoefte aan de manipulatie van de manager en de structuur van de ingenieur.
Alles draait dus om integratie. Een dynamisch bedrijf is er één dat deze drie vermogens – de ingenieur, de manager en de artiest – in zijn cultuur weet te integreren. Bij de artiest hoort een zekere flou artistique. Er dient een grijze zone te bestaan waarin iets kan wat eigenlijk niet mag, want alleen in die zone schijnt de regenboog. Onkostennota’s mogen daarom niet te streng bekeken worden, iedereen moet zich al eens iets kunnen permitteren.
Dat moet wel binnen aanvaardbare grenzen blijven. Die limieten zijn niet in regels te vatten, zij behoren tot het terrein van het aanvoelen en zijn dus wezenlijk subjectief. Als een Antwerpse Agalev-schepen een smoking koopt omdat hij huwelijken moet registreren, dan voel ik dat aan als werkkledij. Zie je die man zich al voor zijn plezier een smoking aanschaffen? Als een Antwerpse sp.a-schepen parfum koopt voor haar werk, dan ruik ik normvervaging. En als je zoiets doet terwijl je weet dat een gehaaide oppositiepartij op je vel aast, dan vrees ik naïviteit. Een naïviteit die geboren wordt uit het gevoel onaantastbaar te zijn. Vooral dat laatste is onvergeeflijk.

Lees meer over

Geef als eerste een reactie

Om reacties te kunnen geven moet u inloggen
< Terug naar overzicht

U zoekt, u vindt !

HR Square | Magazine, E-zine, Netwerk, Website, Seminaries, ...

Word nu lid !
Geniet van de voordelen